stat counter
  • امروز : جمعه, ۲ مهر , ۱۴۰۰
  • برابر با : Friday - 24 September - 2021

تیتر خبرها

بازخوانی گنجینه های دفاع مقدس برای آشنایی نسل جدید ضروری است دفاع مقدس دفاع از ارزش‌ها بود امام جمعه موقت جوانرود معرفی شد امام جمعه سیرجان: ارتباط نسل دفاع مقدس و جوانان باید تقویت شود نجیمی: ۸۳۶ بیمار جدید مبتلا به کرونا در اصفهان شناسایی شدند / فوت ۲۹ نفر شناسایی ۱۱۱۳ بیمار جدید مبتلا به کرونا در اصفهان / ۲۹نفر فوت شدند پیش بینی آسمان نیمه ابری و وزش باد در اصفهان مراسم تشییع پیکر علی لندی برگزار می شود علل آمار بالای خرید املاک توسط ایرانیها در ترکیه توقیف محموله قاچاق ۷ میلیاردی در “لارستان” اضافه شدن ۵ رشته جدید به آموزش‌های فنی و حرفه‌ای فارس گازرسانی به روستای مانیان جهرم ایرادات‌شورای‌نگهبان به طرح‌واردات خودرو چه بود؟ بازار داغ خرید و فروش تبلت دست‌دوم /جدول کشف سیگار‌های قاچاق در داراب پیشنهاد استفاده از توان مدیریتی دکتر اسماعیل بیگ محمدی در امور مدیریتی بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور برداشت مورینگا در شهرستان کازرون نظارت گسترده‌ بر بازار فارس با همکاری دیده بانان پیشگیری از جرم بدهی تور دوچرخه سواری ایران – آذربایجان پرداخت شد جک ویلشر: چطور به پسر ۱۰ ساله‌ام بگویم هیچ تیمی من را نمی‌خواهد جدال دختران هندبال ایران برای برنز آسیا مقابل قزاقستان دستاوردهای دفاع مقدس برای نسل جوان در گام دوم انقلاب تبیین شود حسن‌زاده: می‌خواهیم نظرات را درباره ایران تغییر دهیم/ هدف فوتسال ایران فینال جام‌جهانی است اقتدار نظامی، جلوه ای از قدرت ایران در پرتو دفاع مقدس است تمجید از خط حمله تیم ملی/ اسکوچیچ: رئال هم برای آنها زیاد نیست! پیشنهاد آتش‌بس پس از فتح خرمشهر برای تجدید قوای عراق بود دفاع مقدس تابلویی پرافتخار از پیروزی ملت ایران در تاریخ رقم زد کره شمالی: درخواست اعلامیه پایان جنگ کره، نابهنگام است/شرط خواهر کیم برای مذاکره با سئول مجلس نمایندگان آمریکا با کمک یک میلیارد دلاری به سامانه گنبد آهنین موافقت کرد/ذوق زدگی بنت المقداد: آمریکا، سوریه را ترک نکند طعم حقارت در افغانستان را دوباره می‌چشد هنر شجریان بودن و ماندن رمزگشایی از قبض‌های نجومی برق به نام پرسپولیس، به کام ایران یک دستیار «غیر فنی» که بر سرش دعواست نت‌های جنگ ارزش ارزهای دیجیتالی صعودی باقی ماند قیمت دستوری بلیت هواپیما باید برداشته شود چرا شناسه کالا، قاچاق را جمع نکرد؟ کرایه سواری‌های اربعین ۱۴۰۰ اعلام شد عجیب‌ترین جغرافیای قیمتی در بازار خودرو ایران احتمال اوج گیری تنش‌ میان ایران و آمریکا پاسخ ایران به توئیت‌های لیز تراس ۱۰۰ هزار تُن محصولات گلخانه‌ای اصفهان به خارج کشور صادر می شود تصاویر/ زنان گردن زرافه‌ای در لندن! فیروزی پوربادی: تیم اقتصادی دولت هرچه سریعتر برنامه‌های خود را اجرایی کند میزبانی مسابقات قهرمانی نوجوانان آسیا به اصفهان رسید تحقق تمدن نوین اسلامی در گرو پاسداری از راه شهداست نماینده ولی فقیه در سیستان‌وبلوچستان: شهادت در راه خدا قله رستگاری است ۲۳۲ پروژه محرومیت‌زدایی در سیستان و بلوچستان افتتاح می‌شود فیلم برگزاری یادواره لاله های گردان ۴۲۲ هرمزگان

  • کد خبر : 392467
  • ۲۴ شهریور ۱۴۰۰ - ۱۰:۵۳
0

صنیع‌الدوله که بود و چه کرد؟!

در واقع، صنیع‌الدوله به‌واسطه آشنایی با تحولات صنعتی اروپا و همچنین نیاز به ایجاد تحول در صنایع ایران، به‌ویژه صنعت نساجی، اقدام به تاسیس کارخانه ریسندگی کرد.

قلم | qalamna.ir :

یکی از جنبه‌های مهم زندگی مرتضی قلی‌خان، فعالیت‌های صنعتی و نقش او در تاسیس و راه‌اندازی کارخانه و سایر امور صنعتی بود، به‌طوری که ناصرالدین‌شاه به همین دلیل، لقب صنیع‌الدوله را به وی اعطا کرد.

در واقع، صنیع‌الدوله به‌واسطه آشنایی با تحولات صنعتی اروپا و همچنین نیاز به ایجاد تحول در صنایع ایران، به‌ویژه صنعت نساجی، اقدام به تاسیس کارخانه ریسندگی کرد.

وی ابتدا توانست یکی از رجال پولدار زمان خود، یعنی محمدتقی شاهرودی را به سرمایه‌گذاری جهت تاسیس کارخانه تشویق کند.
 
مخبرالسلطنه که خود یکی از سهامداران کارخانه بود، راجع به تاسیس آن این‌گونه شرح می‌دهد: «حاج محمدتقی شاهرودی خواب دیده بود، تهران را چراغان کرده است. گفته بودند کار عام‌المنفعه خواهی نمود، به خیال خودش نزد صنیع‌الدوله آمد و در آوردن کارخانه کاغذسازی شور کرده، گفتند ریسمان‌ریسی و چلواربافی اولی است.
 
قرار شد ریسمان‌ریسی را مقدمتا بخواهند، ۱۵هزار تومان حاجی گذارد و ۱۵هزار تومان صنیع‌الدوله. کارخانه ۲هزار و ۳۰۰دوک تمام‌تاب سفارش داد و ۱۰هزار تومان از ۱۵هزار تومان را صنیع‌الدوله از حاجی قرض کرد. شخصا در ابتدا ۵هزار تومان داد و آن ۱۰هزار تومان را به حاجی محمدتقی مقروض ماند تا در افراز با ورثه محسوب گشت.
 
کارخانه با این مایه انجام نگرفت، پدرم ۲۲هزار تومان محل داشت، به حاجی داد که ۱۵هزارش از من باشد و ۱۱هزارش از اخوی محمد قلیخان. اسباب کارخانه رسیده بود و بعضا سوار شده بود، روز ۱۳ نوروز ناصرالدین‌شاه به بازدید کارخانه آمد، فرمودند لقبی که با مورد (به‌جا) داده‌ایم، صنیع‌الدولگی به مرتضی قلیخان است و تمجید کردند.»

این کارخانه با صرف هزینه هنگفت و زحمات صنیع‌الدوله و محمدتقی شاهرودی و حمایت مخبرالدوله و شاه تاسیس و محصول آن نیز وارد بازار شد. در کتاب «تاریخ افضل» وضیعت کارخانه این‌گونه تشریح شده است:

 
«کارخانه‌ای که امروز در ایران خوب پیشرفت کرده و در امور آن تعلل نشده و ضرری فراهم نیامده، کارخانه ریسمان‌بافی است. جناب صنیع‌الدوله، وزیر سابق خزانه احداث کرده و حاجی محمدتقی شاهرودی، مدیر و معاون این عمل است.
 
در نهایت خوبی از عهده برآمده، هنر‌ها به کار می‌برند، هرگونه اسباب و ادوات آهنی و چرخ از اروپ آورده به‌درستی و صحت رفتار می‌کنند و از مزد دادن به عمله‌جات آگاهند و اسراف و اتلاف در کار ندارند.»، اما این کارخانه مدتی بعد از کار افتاد.
 
یکی از عمده‌ترین دلایل این اتفاق نفوذ دو قدرت استعماری یعنی روسیه و انگلیس در امور داخلی ایران بود: «چلواربافی و شماعی از موسسات اول سلطنت ناصرالدین‌شاه چرا خوابید، آن همه صحبت از راه‌آهن چرا دم‌به تو شد (با سکوت مواجه شد) پیشنهاد صنیع‌الدوله به قند و چای چرا سر نگرفت، کارخانه قندسازی کهریزک چرا از کار ماند، ریسمان‌ریسی صنیع‌الدوله چرا چله شد، همه این چرا‌ها یک جواب دارد؛ زیرا عهدنامه ترکمان‌چای دست اقداممان را بسته بود.»
 
اما این تجربه تلخ صنیع‌الدوله در تاسیس کارخانه باعث دلسردی وی در امور صنعتی نشد، بلکه با پشتکار بیشتر اقدامات دیگری را در ایجاد صنایع جدید در ایران انجام داد؛ از جمله در اواخر عمر ناصرالدین‌شاه کوره آهن‌تراشی به راه انداخت و در سال ششم سلطنت مظفرالدین‌شاه آسیای بخار در تهران راه‌اندازی کرد.
 
آرمان اصلی صنیع‌الدوله کشیدن راه‌آهن در ایران بود و در این زمینه مذاکراتی با دولت آلمان انجام داد و حتی رساله‌ای در این خصوص با عنوان «راه نجات» به رشته تحریر درآورد و در آن ادعا کرد که یگانه راه نجات ایران، کشیدن راه به‌ویژه راه‌آهن است.

منبع: مخبرالسلطنه هدایت، مهدی قلی‌خان. خاطرات و خطرات، توشه‌ای از تاریخ پادشاهی شش پادشاه و گوشه‌ای از دوره زندگی من، تهران: انتشارات زوار.

هشتگ: , , , , , , , ,

دیدگاه کاربران

ملاحظات ارسال دیدگاه
  • نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد.
  •  نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.
 

استفاده از اخبار با ذکر منبع وبگاه خبری قلم مجاز است.

2011 - 2020 ©
Qalam News Agency qalamna.ir . All rights reserved